(Η πνευματιστική υπόθεση και οι επιστημονικές θεωρίες)
Genova 1903, A. Donath, Ιταλική γλώσσα, σελ. 510, σκληρόδετο.
Το έργο αποτελεί μία από τις πρώιμες και πλέον χαρακτηριστικές απόπειρες του Bozzano να θεμελιώσει τον σπιριτισμό όχι ως πίστη, αλλά ως λογική και επιστημονική υπόθεση. Ο συγγραφέας επιχειρεί συστηματική αντιπαραβολή των σπιριτιστικών φαινομένων (τηλεπάθεια, διόραση, φαινόμενα μέντιουμ) με τις σύγχρονες επιστημονικές θεωρίες των αρχών του 20ού αιώνα.
Κεντρικοί άξονες
-
Κριτική του αυστηρού υλισμού και του θετικισμού.
-
Υποστήριξη της ιδέας ότι ορισμένα «παραφυσικά» φαινόμενα δεν αντιφάσκουν με την επιστήμη, αλλά υποδεικνύουν τα όριά της.
-
Διατύπωση της «σπιριτιστικής υπόθεσης» ως ερμηνευτικού πλαισίου για φαινόμενα που η ψυχολογία και η φυσική της εποχής αδυνατούν να εξηγήσουν επαρκώς.
-
Έμφαση στη μεθοδολογική παρατήρηση και όχι στη δογματική αποδοχή.
Το βιβλίο αυτό σηματοδοτεί τη μετάβαση του Bozzano από έναν φιλοσοφικό σκεπτικισμό σε μια συστηματική μεταφυσική πρόταση, που θα αναπτυχθεί πληρέστερα στα μεταγενέστερα έργα του (ιδίως μετά το 1910). Αποτελεί βασικό κείμενο για τη μελέτη:
-
της ιστορίας του ευρωπαϊκού σπιριτισμού,
-
της πρώιμης παραψυχολογίας,
-
της σχέσης επιστήμης και μεταφυσικής στον ύστερο 19ο – πρώιμο 20ό αιώνα.